Beelddenken tov ADD

ADD tov Beelddenken: stoornis tov eigenschap

De vraag die ik me de laatste tijd steeds vaker stel, is waarom er bij steeds meer leerlingen op de verschillende scholen waar ik kom als interim docent, onderzocht worden of er sprake is van de stoornis ADD!?

Als gespecialiseerd coach in beelddenken en interim docent zie ik leerlingen voor me die:

  • het niet lukt om aan het werk te gaan. In eerste instantie geven deze leerlingen aan dat ze zich niet kunnen concentreren. Tijdens een gesprekje komt dan naar voren dat ze associatief denken en dus ‘wegdromen’. Dit gebeurt eigenlijk de hele dag door, tenzij ze zich ergens voor interesseren; Dan lukt het wel om focus te hebben. Het kan ook zijn dat ze niet aan het werk gaan omdat ze niet exact snappen wat ze moeten doen. Als een beelddenker de stof niet helemaal snapt, is hij geneigd te zeggen dat hij het helemaal niet snapt en hij zal dan ook niet aan het werk gaan.. Want “ik snap het toch niet”! Bij nader navragen blijkt dan vaak dat ze veel wel snappen, maar het nog niet helemaal kunnen doorgronden. Ze kiezen er dan vaak voor helemaal niets te doen in plaats van het risico te lopen dat ze het fout doen.
  • het moeilijk vinden om te organiseren/ plannen. Ze ‘vergeten’ vaak van wat ze aan het doen waren, wat ze moesten doen of wat ze moeten meenemen. Dit is echter niet omdat ze niet kunnen organiseren, maar omdat de verschillende activiteiten te snel op elkaar gekomen zijn, niet duidelijk genoeg waren of niet als hun eigen verantwoordelijkheden gevoeld worden.
  • hard werken voor school en toch geen goede cijfers halen. Vaak wordt er dan gezegd dat ze zich niet kunnen concentreren bij het leren of dat ze beter moeten leren. Als ik met een leerling een toets bespreek en vraag hoe het geleerd is, valt me op dat er vaak op een niet voor die leerling goede manier geleerd wordt. Ze lezen veelal de stof door, doen dat in een gunstig geval zelfs wel 5 keer en toch blijft de stof niet “hangen”. Ook omdat tijdens het lezen de aandacht steeds naar iets anders gaat. Vaak blijkt uit een gesprek met de leerling dat die gedachten dan afdwalen naar aanleiding van wat er net gelezen is. Maar als de stof in eigen woorden verwerkt wordt of als er tijdens het lezen van de stof tekeningen of schema’s gemaakt worden, blijkt dat de stof wel beter blijft ‘hangen’.

Als ik de kenmerken opsom van een ADD’er,* ( zie onderaan het artikel) dan blijkt dat deze precies overeenkomen met de kenmerken bij beelddenkers. Er is eigenlijk geen verschil, behalve dan dat een beelddenker zich wel kan concentreren als hij interesse heeft in de materie of als het nut ervan voor hem helder is. Let wel: ik beweer met dit artikel niet dat er geen één leerling is die ADD heeft als stoornis en baat heeft bij een medicijn. Maar als ik met die leerlingen praat die in mijn klassen ADD hebben en hiervoor medicijnen gebruiken, geven ze allemaal aan dat ze weliswaar meer rust in hun hoofd hebben, maar dat de bijwerkingen hun grote parten spelen. En dat die bijwerkingen voor een aantal niet opweegt tegen het voordeel.

Hoe fijn zou het zijn als we meer kijken naar wat deze leerlingen nodig hebben om adequater te functioneren in ons schoolsysteem en we als begeleiders/ docenten dus verder kijken dan het zichtbare gedrag. In plaats van met een medicijn een schijnrust creëren en ondertussen bijvoorbeeld de eigenheid van denken en de creativiteit in de manier van werken en denken de kop indrukken? En dan hebben we het nog niet over wat het met een kind doet als hij het etiket ‘stoornis ‘ opgeplakt krijgt.

Een gesprekje over wat er nu precies gebeurt als ze zich niet kunnen concentreren en het aanreiken van de juiste handvatten kan betekenen dat een leerling zichzelf kan blijven als uniek persoon in een lastige wereld en kan leren hoe hij als zichzelf de school kan doorlopen, in plaats van zich te moeten aanpassen door middel van een medicijn aan een systeem dat niet bij hem past en zelfs zijn manier van zijn onderdrukt.

* Eigenschappen die onder de stoornis ADD vallen. Opmerkelijk is dat het precies dezelfde kenmerken zijn die horen bij karaktereigenschap Beelddenken, als in dominantie in voorkeur voor het visueel verwerken van de wereld in zijn algemeenheid en op school de leerstof.

  • ze hebben meer dan gemiddeld moeite om aan het werk te gaan.
  • ze slagen er niet in de aandacht bij de taak te houden, behalve als deze in hun ogen interessant is.
  • ze zijn vaak dromerig
  • hyperfocus
  • denken vaak ver vooruit en weten dan niet wat er nu aan de orde is
  • geven te weinig aandacht aan details
  • lijken niet te luisteren als ze aangesproken worden
  • volgen aanwijzingen niet op, komen verplichtingen niet na
  • raken vaak dingen kwijt, hebben niet juiste spullen bij zich
  • stellen alles tot het laatste moment uit.
  • komen vaak te laat.
  • kunnen vaak niet vertellen wat er net geleerd is, ook al weten ze het wel
  • reageren vaak met ‘vertraging’ op een prikkel van buitenaf. De informatie komt wel binnen, maar de verwerking duurt langer.
  • moeite met ‘produceren’ van werk. Ze snappen het wel, maar krijgen het niet op papier.
  • hebben relatief vaak dyslexie of dyscalculie.

Uiteraard zijn dit niet alle kenmerken. Wat ik met dit artikel zou willen bereiken is dat een grotere groep werknemers binnen het onderwijs, meer kennis krijgt van deze visuele manier van de wereld beleven en verwerken en open staat voor het aanreiken van de leerstof op zo’n wijze, door middel van handvatten die voor hen wel werken, dat deze leerlingen optimaal kunnen laten zien wat ze leren of geleerd hebben. want wat ze eenmaal weten, vergeten ze nooit meer! In de wetenschap dat alle leerlingen baat zullen hebben van een uitleg op school waarbij de stof in schema’s, stappenplannen of beelden gezet worden.

Coach & CouncELS geeft workshops/ trainingen “(h)erkennen beelddenken en hanteren van didactische handvatten” voor docenten en leerlingen.

wie is Coach & CouncELS?

Mijn naam is Els Hijlkema.
In mijn werk als interim docent Frans / Duits ontmoet ik veel leerlingen en docenten in verschillende schoolsystemen en op verschillende niveaus.

In 2012 ben ik gestart met de opleiding academisch coach/ counseller bij de ACC. In 2013 heb ik mijn diploma Algemeen Academisch Coach/ Counseller behaald. Daarmee kan ik iedereen met algemene hulpvragen in mijn praktijk van dienst zijn.

Tijdens het specialisatie- jaar van de Academie ben ik me gaan richten op de volgende specialisaties: onderwijs, hoogsensitiviteit ( ook wel hooggevoeligheid genoemd) en beelddenken. Apart van elkaar of in combinatie.

Deze combinatie van specialisaties is voor mij een logische. Zelf een hsp’er ( hoogsensitief persoon) en beelddenker èn werkend in het onderwijs herken ik als geen ander de mogelijke problemen waar onderwijspersoneel en leerlingen tegen aan kunnen lopen. Als ervaringsdeskundige kan ik snel tot de kern komen, waardoor coachtrajecten kort kunnen zijn en de trainingen/ workshops goed aan zullen sluiten op de dagelijkse praktijk, voor zowel leerlingen als de docenten.

Mijn kwaliteiten als coach en als mens: empatisch luisteraar, inspirerend, ontwikkelingsgericht en toch ook oplossingsgericht, betrokken, intuïtief, oprecht, humorvol, authentiek, positief ingesteld, sterk communicatief.

In de combinatie zoals die ontstaan is, kan ik helemaal mezelf zijn en vanuit mijn ervaring en kennis op mijn eigen wijze mensen helpen om zichzelf (beter) te leren kennen, waardoor ze op een prettige manier hun leven op hún eigen wijze kunnen leven. Als dat lukt ben ik een blij mens!